Wraz z rosnącą liczbą firm działających międzynarodowo, księgowość przestaje być wyłącznie lokalnym obowiązkiem podatkowym. Coraz więcej przedsiębiorców sprzedaje za granicę, korzysta z zagranicznych kontrahentów, płaci w różnych walutach i rozlicza się w kilku systemach prawnych jednocześnie.
Według danych Eurostatu ponad 30% firm z sektora MŚP w UE prowadzi lub planuje działalność eksportową, a transakcje w wielu walutach stają się codziennością nie tylko dużych korporacji,
ale również małych firm e-commerce i usługowych. – Współczesny przedsiębiorca nie działa już w jednym systemie walutowym. Nawet jeśli firma formalnie jest lokalna, to jej przychody, koszty lub klienci bardzo często są już międzynarodowi – mówi Łukasz Paszkiewicz, prezes Ekantor i ekspert ds. rynków walutowych.
Księgowość międzynarodowa – więcej niż rozliczenia
Rozliczanie działalności w wielu walutach oznacza nie tylko inne faktury, ale także konieczność uwzględniania kursów walut, różnic kursowych, przepisów podatkowych i terminów rozliczeń w różnych krajach. – Największym wyzwaniem nie jest sama wymiana walut, ale moment, w którym przedsiębiorca zaczyna mieszać perspektywy finansowe: koszt w euro, przychód w dolarach i rozliczenie w złotówkach. Bez odpowiedniego systemu bardzo łatwo stracić kontrolę nad realną rentownością biznesu – podkreśla Łukasz Paszkiewicz.
Czy potrzebni są księgowi z różnych krajów?
Wielu przedsiębiorców zakłada, że działalność międzynarodowa wymaga korzystania z kilku biur rachunkowych w różnych państwach. Eksperci wskazują jednak, że nie zawsze jest to konieczne.
– Nie każda firma potrzebuje osobnego księgowego w każdym kraju. Kluczowe jest to, aby biuro rachunkowe rozumiało zasady rozliczeń międzynarodowych i potrafiło współpracować z partnerami zagranicznymi. W wielu przypadkach wystarczy jeden główny księgowy i dobrze zorganizowany system raportowania – mówi Łukasz Paszkiewicz.
Jednocześnie ekspert podkreśla, że przy bardziej złożonych strukturach – np. spółkach działających
w kilku jurysdykcjach – współpraca z lokalnymi specjalistami podatkowymi może być konieczna.
Co przedsiębiorca musi wiedzieć?
Z punktu widzenia właściciela firmy kluczowe jest zrozumienie podstawowych mechanizmów finansowych, które wpływają na wynik działalności. – Przedsiębiorca nie musi znać wszystkich przepisów podatkowych w każdym kraju, ale powinien rozumieć, jak kurs walut wpływa na jego zysk. Różnice kursowe mogą sprawić, że transakcja, która wydaje się opłacalna, w rzeczywistości generuje stratę – zaznacza ekspert.
Według analiz rynkowych wahania kursów walut mogą zmieniać rentowność transakcji B2B nawet
o kilka–kilkanaście procent, co w skali roku może znacząco wpływać na wynik finansowy firmy.
Jaką rolę pełni księgowy w firmie międzynarodowej?
W firmach działających globalnie księgowy staje się nie tylko osobą od rozliczeń, ale również wsparciem w zarządzaniu ryzykiem finansowym. – Dobry księgowy w biznesie międzynarodowym powinien nie tylko księgować dokumenty, ale też rozumieć przepływy walutowe i współpracować z doradcami finansowymi. To rola, która coraz częściej przypomina partnerstwo w zarządzaniu firmą, a nie tylko funkcję administracyjną – mówi Łukasz Paszkiewicz.
Outsourcing czy własny dział?
W przypadku firm MŚP najczęściej wybieranym rozwiązaniem pozostaje outsourcing księgowości. Jest tańszy, bardziej elastyczny i daje dostęp do szerokiej wiedzy specjalistycznej.
– W większości małych i średnich firm outsourcing księgowości jest wystarczający. Ważne jednak, aby biuro rachunkowe miało doświadczenie w rozliczeniach międzynarodowych i nie traktowało transakcji walutowych jako problemu, tylko jako standard pracy – podsumowuje prezes Ekantor.
Ekspert podkreśla, że w erze globalizacji kluczowa staje się nie liczba księgowych, ale jakość systemu finansowego, który łączy księgowość, waluty i zarządzanie przepływami pieniężnymi.